WildLife

De Big Five

De Big Five zijn vijf iconische wilde dieren die je kunt tegenkomen tijdens een safari in Afrika. Ze zijn:

  1. Leeuw
  2. Olifant
  3. Buffel
  4. Luipaard
  5. Neushoorn

Waarom heten ze de Big Five?

De term komt oorspronkelijk uit de tijd van de grootwildjacht. Deze vijf dieren werden beschouwd als de moeilijkste en gevaarlijkste om te voet op te jagen. Het ging dus niet om hun grootte, maar om de uitdaging en het risico voor de jagers. Tegenwoordig staat de term symbool voor de ultieme safari-ervaring, waarbij toeristen deze dieren met een camera proberen vast te leggen in plaats van met een geweer.

Ik heb in zuidelijk Afrika (Namibië en Botswana) gezien de leeuw, olifant, buffel en neushoorn. Ofwel nog het luipaard te gaan.

Leeuw

De Afrikaanse leeuw wordt vaak de koning der dieren genoemd. Hij leeft voornamelijk op de savannes en graslanden ten zuiden van de Sahara.

  • Mannetjes hebben indrukwekkende manen die variëren van blond tot zwart.
  • Vrouwtjes zijn slanker en hebben geen manen.
  • Ze wegen tussen de 120 en 240 kilo, afhankelijk van geslacht en leefgebied.
  • Leeuwen kunnen tot 20 uur per dag slapen—ze zijn echte luie jagers!

Leeuwen zijn de enige katachtigen die in groepen leven, zogenaamde troepen. Een troep bestaat meestal uit één dominant mannetje, meerdere vrouwtjes en hun jongen. De leeuwinnen doen het meeste jachtwerk, vaak in teamverband, terwijl het mannetje de troep beschermt.

Ze zijn geen sprinters zoals cheeta’s, en ze hebben ook niet het uithoudingsvermogen van wilde honden. Daarom draait hun jacht om strategie, samenwerking en verrassing.

Olifant

De Afrikaanse olifant is het grootste landdier ter wereld en een indrukwekkend dier als je ze ziet in de Afrikaanse savanne en bossen.

  • Grote oren: helpen bij het reguleren van lichaamstemperatuur.
  • Lange slagtanden: zowel mannetjes als vrouwtjes hebben ze, en ze worden gebruikt om te graven, te vechten en voedsel te verzamelen.
  • Slurf met twee ‘vingers’: handig voor het oppakken van kleine objecten en communiceren.
  • Gewicht: tot wel 6.000 kilo bij volwassen mannetjes.


Afrikaanse olifanten leven in matriarchale kuddes, geleid door een ervaren vrouwtje; mannetjes zie je dus vaak alleen. Ze zijn planteneters en kunnen tot wel 160 kilo voedsel per dag eten. Hun draagtijd is uitzonderlijk lang: 22 maanden, wat zorgt voor goed ontwikkelde kalfjes bij de geboorte.

Wist je dat ze een indrukwekkend geheugen hebben? Ze kunnen zich waterbronnen herinneren die ze jaren geleden bezochten, en herkennen familieleden zelfs na lange tijd. Hun hersenen zijn de grootste van alle landdieren!

Buffel

De Afrikaanse buffel is een imposant en krachtig dier met grote hoorns op zijn hoofd. Hij leeft in savannes, graslanden en bossen in Afrika ten zuiden van de Sahara.

  • Groot en gespierd: kan tot wel 900 kilo wegen.
  • Massieve hoorns: zowel mannetjes als vrouwtjes hebben ze, maar bij mannetjes vormen ze een soort helm op het voorhoofd.
  • Donkere vacht: variërend van roodbruin tot zwart.
  • Sterke reukzin: compenseert hun matige zicht en gehoor.

 

Buffels leven in grote kuddes van 20 tot soms wel 1000 dieren. Ze zijn sociaal en beschermen elkaar actief tegen roofdieren. Bij gevaar vormen ze een kring met de kalfjes in het midden en de hoorns naar buiten. Dat maakt ze tot een van de gevaarlijkste dieren van Afrika; niet omdat ze jagen, maar omdat ze zich fel verdedigen.

Ze zijn herbivoren en eten vooral gras, bladeren en moerasplanten. Buffels zijn dol op modderbaden om af te koelen en parasieten te weren. Ze blijven altijd in de buurt van waterbronnen; nooit verder dan 20 km.

Neushoorn

Afrika kent twee soorten neushoorns: de witte neushoorn welke de grootste is tot wel 2.300 kg en heeft een vierkante lip voor grazen. Leeft in graslanden.  De zwarte neushoorn is iets kleiner, weegt tot 1.400 kg, heeft een puntige lip voor bladeren plukken en is solitair en agressiever.
Beide soorten hebben twee hoorns, gemaakt van keratine (zoals onze nagels), en een dikke huid die hen beschermt tegen doornen en insecten.

Zonder neushoorns zouden savannes en graslanden ecologisch uit balans raken. Hun afwezigheid kan leiden tot overgroei van bepaalde plantensoorten, minder biodiversiteit en zelfs een verhoogd risico op bosbranden door ophoping van droge vegetatie

Ondanks hun logge uiterlijk kunnen ze verrassend snel rennen; tot 50 km/u!

De Ugly Five

Niet de mooiste, maar wel ecologisch heel belangrijk. Dit zijn:

  1. Gnoe
  2. Hyena
  3. Maraboe
  4. Gier
  5. Wrattenzwijn

Waarom heten ze de Ugly Five?

Tja, gewoon niet de mooiste dieren om te zien…